Legenda głosi, że w roku 1175 książę śląski Bolesław Wysoki ranił jelenia, którego ścigał potem w lasach Kotliny Jeleniogórskiej. Kiedy już go prawie dopadł zobaczył, że jeleń ozdrowiał napiwszy się wody z tutejszych źródeł. Książę darował jeleniowi życie, a dla oznaczenia cudownego miejsca wybudował chatkę myśliwską, która dała początek późniejszej osadzie.
W roku 1281 książę lwówecki Bernard podarował zakonowi Joannitów ze Strzegomia okolice Cieplic wraz z tutejszymi źródłami. Dlatego tę datę przyjmuje się jako początek działania uzdrowiska. Joannici prowadzili szpitale i opiekowali się chorymi. We wsi Malinnik obok Cieplic w 1288 roku wznieśli gościniec, uważany za pierwsze uzdrowisko. Nie jest jasne kiedy i dlaczego Joannici opuścili Cieplice.
Jest natomiast jasne, że 100 lat później rozpoczął się długi, bo prawie 600-letni okres panowania rodu Schaffgotschów. W roku 1381 rycerz Gotsche Schoff zakupił Cieplice od wdowy po księciu Świdnicko – Jaworskim Bolku II, Agnieszki. w 1403 r. oddał jedno z dwóch znanych w owym czasie źródeł cystersom sprowadzonym tu z Krzeszowa. Od tej pory zarówno Schaffgotschowie jak i zakonnicy prowadzili tu działalność leczniczą.
W 1526 r. Cieplice weszły w skład monarchii habsburskiej, a niemiecki ordung sprawił, że cieplickie źródła poddano badaniom i opisom. Najpierw w 1569 przez medyka Caspara Hoffmanna, a potem w 1607 przez Caspara Schwenkfeldta, wybitnego przyrodnika i lekarza.

W drugiej połowie XVII w. Christoph Leopold Schaffgotsch był ambasadorem na dworze polskim, co zaowocowało odwiedzinami Cieplic przez osobistości z Polski.
W cieplicach wypoczywali między innymi kanclerz wielki litewski Albrycht Stanisław Radziwiłł (1653), kasztelan wieluński Zygmunt Radziwiłł (1677) i prymas Michał Radziejowski (1692). Ale gościem numer jeden w Cieplicach była królowa polska Marysieńka Sobieska, która bawiła tu z licznym dworem w 1687 r. Echa wizyty królowej słychać do dziś, bo mamy tu pomnik Marysieńki, ulicę Marysieńki Sobieskiej i źródło Marysieńka.
Od 1741 r. Cieplice znalazły się we władaniu państwa pruskiego. A kolejni znakomici goście to Johann Wolfgang Goethe (1790), król pruski Fryderyk Wilhelm III (1800), John Quincy Adams późniejszy prezydent USA (1800), Hugo Kołłątaj (1792 i 1808), Józef Wybicki (1802) oraz Izabella Czartoryska (1816).
Wkład rodziny Schaffgotschów w rozwój Cieplic zawsze był ogromny. Zarówno w obszarach infrastruktury, działalności uzdrowiskowej, religijnej jak i kulturowej. Zbiory biblioteczne, etnograficzne, mineralogiczne, zbrojownia, a przede wszystkim kolekcja ornitologiczna, uznawana wtedy za największa prywatną kolekcję w Europie, stały się główną atrakcją Cieplic od połowy XIX wieku.
W okresie powojennym zbiory te były prezentowane w Domku Norweskim na terenie Parku Norweskiego. Kilka lat temu muzeum znalazło nową siedzibę w budynkach pocysterskich przy kościele pw. Jana Chrzciciela.
W 1902 r. założono tu znakomitą Cesarską Szkołę Snycerstwa. Nauczycielem, a później dyrektorem tejże szkoły był Gunter Grundmann, który w latach 30-ych XX wieku został naczelnym konserwatorem zabytków Dolnego Śląska. Był on wielkim miłośnikiem sztuki polskiej i znacząco przyczynił się do ocalenia wielu polskich dzieł przed zniszczeniami wojennymi. Słynna lista Grundmana obejmowała około 100 miejsc ukrycia dzieł sztuki, a przypuszcza się, że kolejne 100 nie zostało rozszyfrowanych w notatkach Grundmanna.
Dopiero w 1935 roku Cieplice otrzymały prawa miejskie. W 1941 dołączono do nich przyległą wieś Malinnik. W takiej formie Cieplice istniały do roku 1976, kiedy to „reformy” Gierka zdecydowały o przyłączeniu Cieplic do Jeleniej Góry, która musiała zdobyć odpowiednią liczbę mieszkańców na to, aby stać się miastem wojewódzkim.

Dodaj komentarz

%d bloggers like this: